De wereld volgens Taquoriaan

Door Inge 12 mei 2009 om 21:59 Apologetiek, Media, Wetenschap

Met grote verbazing, misschien is ‘verbijstering’ beter, las ik dit bericht op NU.nl, en bekeek ik het filmpje met een kort interview met Arie Slob, fractievoorzitter van de Christenunie in de Tweede Kamer… Hij pleit ervoor om ‘naast de evolutieleer van Darwin’ ook het Scheppingsverhaal op het openbaar onderwijs aan te bieden… In het begeleidende filmpje legt hij dit uit, en wat ik nog het meest schokkend vind is dat hij als voormalig docent maatschappijleer uiteenzet hoe hij dit in de praktijk gebracht wil zien. Ik ben dit soort dingen inmiddels ‘gewend’ van de meer evangelische poot van het protestantisme, maar niet van prominente gerefromeerd (vrijgemaakten). Vrijgemaakten staan meestal bekend om het genuanceerde standpunt dat ze proberen uit te dragen: ze geloven iets, maar proberen vooral ook rationele en inhoudelijke argumenten aan te dragen om dat geloof uit te leggen. Ik heb dat altijd ontzettend gewaardeerd bij onze vrijgemaakte broeders.

Na tien jaar gebivakkeerd te hebben in de Gereformeerde Kerk (vrijgemaakt) durf ik veilig te zeggen dat ik bekend ben met het gereformeerd-evangelicale sentiment op dit gebied. De meeste van mijn vrienden zijn gereformeerde alumni van mijn Alma Mater. En ik kan niet zeggen dat het Creationisme door iedereen hoog in het vaandel gehouden wordt. Er zijn wel vrienden die dat doen, maar die hebben ook studies als taal en cultuur of Rechten gedaan. Die hebben net zoveel natuurwetenschappelijk vorming gehad als de gemiddelde Nederlander: niet veel. Zulke mensen valt niet aan te rekenen dat ze niet zoveel meekrijgen van het debat: het is domweg hun vakgebied niet.

Mensen mogen wat mij betreft geloven wat ze willen, dat is hun goed recht. Als er bijvoorbeeld mensen zouden zijn die geloven dat de aarde banaanvormig is en de maan van kaas, dan is dat hun goed recht. Anders wordt het wanneer zaken die geloofswaarheden zijn voor de één aan de ander worden opgelegd als ‘feiten’, omdat men zelf niet in de gaten heeft dat men een bepaalde interpretatie van de wereld verkondigt in plaats van ‘de feiten’. Ikzelf vind het tamelijk normaal om je opvattingen tegen het licht van de dagelijkse realiteit te houden om na te gaan of je geen onzin uitkraamt.
Mensen zoals Arie Slob zien dat kennelijk anders. Hij gelooft dat de aarde in zes dagen door God geschapen is, iets meer dan 6.000 jaar oud is en dat deze feiten onderwezen moeten worden in het openbare onderwijs als onderdeel van wetenschappelijke vakken zoals biologie, want hij gelooft dat zijn minderheidsstandpunt wanneer het op de interpretatie van het Scheppingsverhaal aankomt een ‘alternatief wetenschappelijk inzicht’ is.
En daar is waar het begrip bij mij ongeveer ophoudt: je houdt er een vrij moderne dualistische bijbel interpratie op na, die een product is van de christelijke reactie op het Verlichtingsdenken, dat niet ouder is dan een eeuw of vier (toevallig even oud als het protestantisme). Dat standpunt is behalve modern niet main-stream christelijk. De grootste christelijke kerk in de wereld, de Rooms-Katholieke Kerk, wijst deze manier van bijbel uitleg af, omdat dit in strijd is met zowel de Joodse als Christelijke teksttraditie. Als je niet op wereldniveau kijkt maar op nationaal niveau dan zie je ook dat de belangrijkste protestantse kerk, de PKN ook niet achter Slobs manier van omgaan met de bijbel staat.

Kijk ik ben christen, eentje van het orthodoxe (katholieke) soort. Ik heb ook een academische graad in de natuurwetenschap (dat heet tegenwoordig een ‘Bachelor of Science’) en ik hoop over niet al te lange tijd daar een mastertitel aan toe te voegen. Als ‘christen wetenschapper’ die het ook interessant vindt om af en toe wat kerkgeschiedenis en theologie/filosofie te doen als hobby, vraag ik me af wat voor wereldbeeld dit soort mensen hebben: moet ze het fort bewaken/beschermen tegen de ‘grote boze buitenwereld’ en moeten ze daarin zelfs zover gaan dat ze bijzonder onderwijs aanbieden voor hun kroost, om de nieuwe generatie toch maar te beschermen tegen de heidense inzichten die onderwezen worden aan openbare scholen? En is de volgende stap nu om politiek voor elkaar te krijgen dat hun exotische blik op de wereld in het curriculum van openbare scholen te krijgen? Van die scholen die proberen neutraal onderwijs te verzorgen voor die kinderen wiens ouders bewust niet gekozen hebben voor protestants-christelijk onderwijs?

Het hele verhaal doet mij denken over de anekdote van de spookrijder op de A1: Iemand rijdt laat op de avond op de A1 en hoort op de radio de verkeersinformatie. “Op de A1 is een spookrijder gesignaleerd. Blijf rechts rijden, haal niet in en probeer de bestuurder met lichtsignalen te waarschuwen.” Hoezo rijdt er een spookrijder op de A1, denkt de man. Eentje maar? Ik zie TIENTALLEN!

Wat ik de fractie van de ChristenUnie kwalijk neem is dat iemand als Arie Slob per se wil dat zijn ideeën over de wereld op school onderwezen worden, terwijl uit het interview overduidelijk wordt dat diezelfde Arie Slob ten eerste geen flauw benul lijkt te hebben van wat er nou eigenlijk gebeurt op het openbaar onderwijs  en ten tweede ook geen enkel idee heeft van wat die verfoeilijke evolutietheorie nou eigenlijk inhoudt. De ‘evolutietheorie volgens Darwin’ wordt al dik honderd jaar niet meer onderwezen. Je zult geen natuurwetenschapper anno 2009 tegenkomen die gaat beweren dat evolutie zo werkt zoals Charles Darwin dacht. Overigens, Charles Darwin heeft nooit beweerd dat mensen van apen afstammen, laat staan dat de moderne evolutietheorie dat leert. En toch word ik weleens staande gehouden door evangeliserende protestanten die bananen uitdelen met de slogan “Ik sta liever voor aap dan dat ik ervan afstam” en vinden dat ze daarmee een briljante slogan hebben bedacht.

Misschien zijn er wel openbare scholen die willen ingaan op het creationisme, maar dat kan zoals inmiddels duidelijk moge zijn, nooit onderdeel uitmaken van biologie. Het creationisme is niet wetenschappelijk, het is geen biologische theorie maar een dogma van een kleine groep fanatici binnen vooral de protestantse kerken binnen het christendom. Als zodanig kan het natuurlijk nooit kwaad daar bij levensbeschouwing, godsdienst of maatschappijleer aandacht aan te besteden. Maar ik heb zo het idee dat Arie Slob en zijn evangelische vrienden daar weer geen voorstander van zijn.

Ik heb zelf nooit op het christelijke onderwijs gezeten, ik heb vanaf de peuterschool tot aan de universiteit volledig openbaar onderwijs (zonder godsdienst of aanverwante vakken) genoten, en ik heb niet het idee dat ik zwaar geleden heb onder dit gemis. Integendeel, ik heb het ‘geluk’ gehad dat ik ‘gewoon’ biologie onderwijs gehad heb op het atheneum. Daar ben ik bijzonder dankbaar voor. Immers: dankzij dat fundament haal ik tentamens biologische psychologie en evolutionaire psychologie gewoon in één keer omdat er niets moeilijks aan is. Bij christelijke vrienden, met wie ik op de gereformeerde studentenvereniging zat lag dat wel anders. Het waren echte struikelvakken.

Ik heb van christelijke vrienden heb die wél christelijk onderwijs gehad hebben (gereformeerd en reformatorisch bijzonder onderwijs) gehoord wat er zoal onderwezen werd bij biologie. En wat je dan als student psychologie, die veel evolutionaire psychologie krijgt hoort, is gewoonweg schrikbarend. Het gros heeft geen flauw benul wat de evolutietheorie, zoals die tegenwoordig gebruikt wordt in de wetenschap inhoudt. Bij biologie hebben ze creationisme gehad en in het gunstigste geval werd daar tegenover evolutietheorie onderwezen: de ‘Evolutietheorie van Darwin’. En daarvan hadden we al vastgesteld dat deze anno 2009 niet meer onderwezen wordt in de natuurwetenschappen. De gereformeerde en reformatorische jeugd krijgt dus de evolutietheorie niet onderwezen en wordt geïndoctrineerd met allerhande karikaturen van de evolutieleer om toch maar vooral het creationisme (wat dus niet wetenschappelijk is) overeind te houden. Als we dan toch dingen willen gaan veranderen in het Nederlandse onderwijssysteem, ben ik een warm voorstander van het afschaffen van bijzonder onderwijs op levensbeschouwelijke grondslag. Ik vind dat de Nederlandse jeugd de kans moet krijgen om zelf uit te maken wat ze van allerlei zaken denkt. Indoctrinatie zoals op dat soort scholen plaatsvindt is niet meer van deze tijd. Als christenen denken dat ze de waarheid verkondigen, hoeven ze niet bang zijn voor de wereld en hun kroost van die wereld te isoleren.

Het is voor mij als katholiek daarnaast ook ontzettend vermoeiend om met de niet gelovige medemens over dit soort dingen te praten: onze protestantse vrienden hebben het inmiddels voor elkaar gekregen om elke christen op te zadelen met het stigma ‘Creationist’. Het is voor mij evenzo vermoeiend om met protestantse ‘broeders’ te praten over evolutie en de katholieke visies op geloof en wetenschap. Voor je het weet ben je een discipel van het gedachtengoed van Harry Kuitert (als je geluk hebt) of van  Klaas Hindrikse, de ‘atheïstische dominee’. Want als je niet hun opvattingen deelt, ben je geen (goed) christen.

Ik denk dat ik eens wat meer moet bloggen over de ideeën van Rome over geloof en wetenschap, schepping en evolutie. Hopelijk helpt het om het scheve beeld, veroorzaakt door Arie Slob en vrienden wat recht te trekken. Zij hebben het inmiddels voor elkaar gekregen dat de gemiddelde niet-gelovende medemens rondloopt met het idee dat alle moderne christenen met een wereldbeeld uit de 19e eeuw rondlopen en vijandig staan tegenover de moderne cultuur en onafhankelijke geesten.

Wat dat betreft is het fijn om in plaats van protestant nu katholiek te zijn: mijn denkbeelden zijn niet veranderd, maar de steun van de Kerk wat dit betreft voelt als een warme deken. In mijn protestantse jaren was dit wel anders, waar je je altijd moest verdedigen omdat jouw denkbeelden getuigden van een wat genuanceerder wereldbeeld zonder oogkleppen en waar het systematisch weigeren van het aanbrengen van oogkleppen werd beschouwd als ‘anti-gereformeerd sentiment’. Dat, terwijl Calvijn hier best verrassende uitspraken over gedaan heeft.

Disclaimer: ik ben me ervan bewust dat ik uiterst sarcastisch uit de hoek kan komen, maar ik word gewoonweg niet goed van dit soort ‘broeders’ die hun eigen kleine wereldje bij andere christenen die in een wat grotere wereld leven door de strot willen douwen omdat ze het zelf vertikken om ‘out of their box’ te denken. Zij hebben gelijk en hoeven zich daarom niet  in de feiten te verdiepen. En dan verwachten ze dat anderen tegen de klippen op in hun verhaaltjes gaan geloven, in weerwil van een stortvloed van bewijsmateriaal die hun verhaaltjes onderuit halen. Hoe dan ook, ik heb even lekker kunnen ranten… en dat moet soms even.

Gelabeld met: Arie Slob - biologie - Christenunie - creationisme - Darwin - evolutietheorie - geloof en wetenschap - gristendom - katholiek - Rooms-Katholieke Kerk - schepping en evolutie | Reageer | | trackback